صفحه اصلی نقشه راه رویدادها تالار گفتگو نقشه سایت درباره ما گزارش ها English
     
 
 سپهتن زير ذره‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌بين کارشناسان

 

کنترل عملکرد ناوگان حمل‌ونقل بار و مسافر، همواره از دغدغه‌هاي مسئولين ذي‌ربط بوده و هست، چنانکه در سال‌هاي اخير دستگاه‌هاي متعددي بدين منظور طرح‌ريزي و حتي اجراشده است تا ايمني راه‌ها و مسافرين ارتقاء يابد.

به گزارش خبرنگار تين نيوز،
 دوربين‌هاي کنترل سرعت، سامانه‌هاي تردد شمار، تابلوهاي هشدار و اطلاع‌رساني و سامانه کنترل سرعت « GPS » آفلاين که توسط پليس‌راه براي ناوگان اتوبوس اجراشده است، ازجمله اين دستگاه‌ها بودند تا بيش‌ازپيش ايمني راه‌ها افزايش يابد.

ايمني راه‌ها و جاده‌هاي کشور نقش بسزايي در امنيت و آسايش مردم دارد و حتي سرعت توسعه اقتصادي کشور درگرو اين امر است.

در اين راستا سامانه پايش هوشمند تردد ناوگان «سپهتن» باهدف ارتقاي ايمني و نظارت دقيق بر عملکرد اين ناوگان از سوي مراجع و مسئولين ذي‌ربط طرح‌ريزي شده است.

همچنين براي اتوبوس‌ها، دستگاه ارتباطي به نام DSRC در سامانه قرار داده‌شده است که مي‌تواند به‌محض نزديک شدن به پاسگاه‌ها نسبت به تخليه اطلاعات اقدام کرده و عملکرد وسيله نقليه در پاسگاه موردبررسي قرار گيرد.

اما اين سامانه تاکنون نتيجه مطلوبي نداشته و نارضايتي‌هاي بسياري در خصوص آن وجود دارد، اين سامانه آن‌طور که گفته مي‌شد نتوانسته مانع توقف خودروها در ايست‌هاي بازرسي بشود و به‌طورکلي انتظارات را برآورده نکرده است، در همين خصوص به سراغ حبيب رستمي مدير گروه پژوهشي فناوري اطلاعات در سازمان جهاد دانشگاهي صنعتي شريف رفتيم تا از جزئيات آن مطلع شويم.

اساساً هدف از اجراي پروژه سپهتن چيست؟
امروزه همه دنيا به اين نتيجه رسيده‌اند که بايد از فناوري‌هاي جديد و به‌روز شده در دستگاه‌هاي حمل‌ونقل استفاده شود و آنچه مي‌تواند يک سيستم حمل‌ونقل را متحول بکند، چهار رکن اساسي دارد، انسان يا در اين مورد همان راننده، خودرو، جاده که البته اين سه مورد از قديم مطرح بوده و هست و آن چيزي که امروزه حرف نافذتري را مي‌زند مقوله اطلاعات است، به‌عبارت‌ديگر ما يک بخش چهارم نيز به اين موارد اضافه کرده‌ايم.

زماني که صحبت از اطلاعات مي‌شود يعني ما فناوري‌هاي جديدي نياز داريم براي اينکه بتوانيم اين اطلاعات را هم به‌دست بياوريم، هم پردازش و هم توزيع بکنيم و در هر بخشي هم فناوري‌هاي مخصوصي وجود دارد، ما اگر بتوانيم اين فناوري‌ها را به‌صورت صحيح و يکپارچه استفاده بکنيم، مي‌توانيم اميدوار باشيم که دستگاه‌هاي حمل‌ونقل را هم به لحاظ ايمني و هم به لحاظ راحتي به سطوح جديدي ارتقا بدهيم که نتيجه اين اقدامات مي‌شود سيستم حمل‌ونقل هوشمند.

به‌عبارت‌ديگر اگر ما توانستيم از فناوري‌ها به‌درستي استفاده کنيم، مي‌توانيم ادعا کنيم که از يک سيستم حمل‌ونقل هوشمند بهره‌مند هستيم که هرکدام از آن چهار رکن در آن نقش مخصوص به خود را دارد.

زماني که ما در اين حوزه وارد مي‌شويم، يعني اقدام به هوشمند کردن سيستم حمل‌ونقل مي‌کنيم لازم است به اين نکته توجه داشته باشيم که خود هوشمند شدن هدف نيست بلکه نتايج و پيامدهايي که از اين هوشمندي به وجود مي‌آيد براي ما مهم است، مهم‌ترين دغدغه ديگر کشورهاي دنيا در حوزه حمل‌ونقل زميني هم مسئله ايمني است.

مسئله سوانح جاده‌اي تنها مخصوص ايران نيز نيست، البته که در ايران آمار تلفات بسيار بالايي داريم اما اين مسئله يک دغدغه بين‌المللي است، در ايران سالانه 18 هزار نفر کشته مي‌شوند و حدود 250 هزار نفر مجروح و مصدوم و از کار افتاده، اما در سطح جهاني اين 18 هزار نفر مي‌شود يک‌ميليون و 300 هزار نفر و آن 250 هزار مصدوم مي‌شود 50 ميليون نفر، در همه دنيا براي حل اين مشکل و نجات اين تعداد انسان از فناوري استفاده مي‌کنند، لذا با اشکال مختلف به‌منظور تأمين ايمني از فناوري‌هاي روز استفاده مي‌کنند.

بعد از تأمين ايمني، هدف بعدي اين جوامع از استفاده از فناوري، تأمين آسايش و رفاه و راحتي است، اين راحتي هم مي‌تواند رواني ترافيک باشد و هم مي‌تواند آسايش و اطلاعاتي که مردم در حين سفر نياز دارند و به‌طور کلي تلاش دارند که سريع، ايمن و راحت به مقصد برسند.

به همين دليل دستگاه‌هاي مختلفي تهيه مي‌کنند که بر اساس آن اين امر به‌راحتي پيگيري شود، به‌عنوان‌مثال گاهي سيستمي طراحي مي‌کنند که در حين عبور از يک اتوبان بتوانند به‌راحتي عوارض را پرداخت کنند، لذا سيستم پرداخت الکترونيکي عوارض را طراحي مي‌کنند.

اهداف اصلي پروژه سپهتن چيست؟
پروژه سپهتن هم که موضوع اين مصاحبه است، با اين هدف طراحي‌شده که ما بتوانيم از فناوري‌هاي مناسب استفاده کنيم تا کنترل بهتري روي ناوگان‌هاي حمل‌ونقل عمومي داشته باشيم، اين موضوع مي‌تواند هم در بخش بار و هم در بخش مسافر باشد و اين کنترل دو وجه دارد، وجه اول اينکه به خودروها بر اساس پيمايشي که دارند سوخت تعلق بگيرد و بخش ديگر اينکه کنترل بشود خودروها در طول مسير تخلفي انجام ندهند و اگر تخلفي انجام دادند، قبل از رسيدن به ايستگاه پليس، مأموران از اين تخلف باخبر شوند و به‌جاي کنترل تک‌تک خودروها فقط خودروهاي متخلف را متوقف کنند.

هر دو هدف اين پروژه، هدف‌ها و ايده‌هاي بسيار خوب و مناسبي است، لذا ما بايد براي رسيدن به اين مهم، هوشمندانه از فناوري روز استفاده کنيم، پروژه سپهتن هم داعيه اين را دارد که براي تحقق اهداف مذکور استفاده درستي از فناوري دارد. اين اقدامي است که پيش‌تر هم در دنيا انجام‌شده، در حال حاضر در آمريکا در حال اجرا است و بر اساس آخرين آمار چيزي قريب به 460 هزار دستگاه تريلي و کاميون به دستگاه‌هاي غربالگري الکترونيکي مجهز شده اند، غربالگري الکترونيکي يعني زماني که يک خودرو به ايست بازرسي نزديک مي‌شود، اگر تخلفي مرتکب نشده باشد، چراغ سبز خواهد شد و عبور خواهد کرد.

اين موضوع در اقتصاد حمل‌ونقل آمريکا بسيار حائز اهميت است، بر اساس آمارهايي که ارائه مي‌شود اگر غير از اين عمل بکنند، سالانه مبالغ هنگفتي ضرر خواهند کرد، چراکه بايد اين ناوگان عظيم را بدون دليل متوقف کنند، لذا ايده سپهتن که چنين هدفي را مدنظر دارد، در اساس مي‌تواند بسيار خوب و مؤثر باشد، اما اگر نتوانيم درست از فناوري استفاده کنيم و مهم‌تر از آن اگر نتوانيم از فناوري درست استفاده کنيم، ممکن است توقعاتي که از سيستم ايجاد کره‌ايم را نتوانيم برآورده کنيم.

چون همان‌طور که مي‌دانيد، با صحبت کردن از مزاياي يک سيستم در جامعه نسبت به آن سيستم توقعاتي ايجاد مي‌شود که مثلاً اتوبوس در حال حرکت ديگر نيازي به ايستادن در مقابل پاسگاه پليس‌راه ندارد، اين مهم در صورتي انجام مي‌شود که سيستم درستي روي اتوبوس تعبيه‌شده باشد و بتواند وظايف محول شده را به‌درستي انجام دهد، يعني خودرو بتواند اطلاعات لازم را از فاصله مناسب و با سرعت مناسب ارسال بکند که اگر تخلفي مرتکب شده باشد مأمور پاسگاه فرصت کافي براي متوقف کردنش را داشته باشد.

چرا تاکنون سامانه سپهتن موفق به برآوردن انتظارات نشده است؟
اما لازمه اين امر وجود ساختار مناسب است، يعني اين سامانه بايد مانند يک ساختمان از اجزاي صحيح و کارآمدي بهره‌مند باشد، به‌عبارت‌ديگر اين سامانه متشکل از سخت‌افزارها و نرم‌افزارهايي است و بايد اين مجموعه از معماري منسجمي برخوردار باشد که بتوان اطمينان حاصل کرد که قادر است ارتباط لازم را با پاسگاه‌هاي پليس‌راه برقرار ‌کند.

اگر ما معماري مناسب و نقشه صحيحي داشته باشيم ديگر احتياج به وجود انحصاري يک شرکت سازنده نيست و هر شرکتي مي‌تواند تجهيزات اين سامانه را بسازد. لذا اگر اين‌ها رعايت بشود، طرح بي‌نظيري خواهد بود.

اگر طرح؛ چنين هماهنگي‌اي را داشته باشد موردقبول همه خواهد بود، همه موافق هستند اگر اتوبوسي تخلفي مرتکب شد مورد اعمال قانون قرار بگيرد و يا اگر کاميوني اضافه‌بار داشت و جاده و پل را خراب کرد، پليس راه مطلع شود. لذا اگر به‌درستي انجام شود مردم موافق خواهند بود و حتي اگر هزينه‌اي هم نياز باشد پرداخت مي‌کنند.

اما در اين‌بين نکات ظريفي وجود دارد که لازم است به آن‌ها توجه کنيم، يکي از اين نکات همان‌طور که عرض کردم استفاده درست از فناوري است، يعني اگر مانتوانيم به‌درستي از فناوري استفاده کنيم، توقعات جامعه بي‌پاسخ خواهد ماند و کم‌کم حالت ياس و بدبيني عامه مردم نسبت به فناوري به وجود خواهد آمد.

در همه جاي دنيا از چنين طرح‌هايي استفاده مي‌شود و کارآمد هم هست اما در دنيا ابتدا بررسي مي‌کنند فناوري لازم چيست، استانداردها چگونه هستند و آيا استانداردها اهداف مارا تأمين مي‌کنند يا خير؟

ما در پروژه سپهتن انتظار داريم زماني که خودرو با سرعت مجازي در حال عبور است، اطلاعات آن به پاسگاه ارسال شود و معماري و پروتکل‌ها به‌گونه‌اي باشد که از درون پاسگاه تمام اطلاعات خودرو به‌وضوح قابل‌مشاهده باشد. لذا اين سؤال مطرح مي‌شود که اين کار با چه استانداردي بايد انجام شود؟
ادامه دارد

 

(منبع :   سايت خبري صنعت حمل و نقل تين نيوز)       
1395/10/4

لینک ها
 




آخرین تاریخ بروزرسانی ۱۳۹۷/۵/۲
كليه حقوق اين سايت متعلق به پروژه سامانه ارتباطات هوشمند خودرویی است